Λένε ότι η ευτυχία είναι μια κατάσταση του νου, αλλά τι γίνεται αν το μυαλό σας είναι ο δικός σας εχθρός; Μερικές φορές μπορεί να αισθανθείτε ότι ο ίδιος ο εγκέφαλός σας στρέφεται εναντίον σας, κατακλύζοντάς σας με αρνητικές σκέψεις που σας εμποδίζουν να ζήσετε μια πλήρη και καλή ζωή.

Ποια είναι τα αρνητικά μοτίβα σκέψης;

Αυτές είναι οι δυσάρεστες σκέψεις και οι συναισθηματικές αντιδράσεις που ακολουθούν σχεδόν αυτόματα. Νιώθετε σαν να μην έχετε κανέναν έλεγχο στις δικές σας σκέψεις. Το μυαλό σας μοιάζει σαν μια βρύση που έχει διαρροή και συνεχώς στάζει αρνητικότητα. Αυτή η αρνητικότητα που φιλτράρει συνεχώς οποιαδήποτε προσλαμβάνουσα πληροφορία είναι δύσκολο να καταπολεμηθεί αν δεν έχετε τα κατάλληλα εργαλεία.

Ωστόσο, υπάρχουν τρόποι να εκπαιδεύσετε το μυαλό σας να απαντά σε αυτά τα μοτίβα των αυτόματων αρνητικών σκέψεων. Η αναδημιουργία της σχέσης σας με το μυαλό σας και τον τρόπο σκέψης σας θα σας βοηθήσει να ανακτήσετε την αξία και τη δύναμή σας. Παρακάτω υπάρχουν πέντε αρνητικά μοτίβα σκέψης και οι τεχνικές αναδόμησης των μοτίβων αυτών.

«Δεν μπορώ»

«Δεν είμαι αρκετά καλός»

Πάντα αναμένετε να αποτύχετε, είτε πρόκειται για κάτι νέο που προσπαθείτε είτε για μια εργασία που έχετε επιτύχει ξανά και ξανά. Μόλις σκοπεύετε να ξεκινήσετε κάτι, η ροπή της σκέψης σας εστιάζει στην ενδεχόμενη αποτυχία και σας υπενθυμίζει ότι είστε άχρηστοι ή ανίκανοι να αντιμετωπίσετε το εκάστοτε ζήτημα.

Πώς να το αλλάξετε

Διορθώστε αυτή την αρνητική σκέψη θυμίζοντας στον εαυτό σας τι έχετε επιτύχει. Πάρτε ένα κομμάτι χαρτί και χωρίστε το σε τρία τμήματα. Κάθε ένα από αυτά αντιπροσωπεύει τρεις φάσεις της ζωής σας μέχρι τώρα. Μπορείτε να τα χαρακτηρίσετε όπως θέλετε.

Σε κάθε ενότητα, απαριθμήστε όλα τα πράγματα που καταφέρατε κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης. Οτιδήποτε, από το μαγείρεμα του πρώτου σας γεύματος, το ότι πηγαίνατε καλά στο σχολείο ή τον αθλητισμό, μέχρι ότι είστε καλός φίλος ή ότι πήρατε μια σημαντική δουλειά.

Όταν αυτό το αρνητικό μοτίβο σκέψης επανέλθει και καταφέρει να σας στενοχωρήσει, τότε διαβάστε αυτές τις λίστες και ξαναζήστε την αίσθηση του επιτεύγματος που συνοδεύει κάθε δραστηριότητα. Αυτό ενεργοποιεί το ορθολογικό μέρος του εγκεφάλου σας, παρουσιάζοντας στοιχεία που υπονομεύουν τις αυτόματες σκέψεις σας. Επιπλέον, μπορείτε να κρατήσετε ένα ημερήσιο ή εβδομαδιαίο ημερολόγιο επιτυχίας στο οποίο γράφετε μια λίστα με τα επιτεύγματά σας από εδώ και στο εξής.

«Κάτι τρομερό πρόκειται να συμβεί» 

«Τίποτα καλό δεν συμβαίνει ποτέ σε μένα»

Είστε διαρκώς πεπεισμένοι ότι κάτι φοβερό θα σας συμβεί και ότι στη ζωή σας θα λάβουν χώρα μόνο άσχημα γεγονότα. Παρατηρείτε, εστιάζετε και θυμάστε μόνο τα αρνητικά πράγματα που συμβαίνουν σε σας. Ακόμα και μικρά πράγματα, όπως η επιλογή της μακρύτερης γραμμής στο ταμείο ή το σταμάτημα σε όλα τα φανάρια μιας λεωφόρου θα προσθέσουν ένα λιθαράκι ακόμα σε αυτή την αρνητική εικόνα της ζωής σας.

Το μυαλό σας θα αγνοήσει και θα ξεχάσει όλα τα θετικά πράγματα. Το πόσο γρήγορα εξυπηρετηθήκατε όταν δεν υπήρχε ουρά στο ταμείο, όταν περάσατε όλα τα φανάρια με πράσινο, όταν οι ευχές και οι προσδοκίες σας πραγματοποιήθηκαν. Όλα θυσιάζονται στο βωμό των αρνητικών.

Πώς να το αλλάξετε

Καταπολεμήστε αυτό το αρνητικό μοτίβο γράφοντας δύο λίστες. Μία λίστα με όλα αυτά που συνέβησαν στη ζωή σας, για τα οποία είστε ευγνώμονες, κι ήταν εντελώς εκτός του ελέγχου σας. Για παράδειγμα,  μια ημέρα που πήρατε λάθος στροφή και κατέληξε κάπου πολύ όμορφα ή μια τυχαία συνάντηση  με κάποιον που οδήγησε σε κάτι υπέροχο. Γράψτε μια άλλη λίστα με όλα αυτά που ήταν υπό τον έλεγχό σας και τα επιτύχατε και νιώθετε υπερήφανοι γι’ αυτό (αποφοίτηση, γυμναστήριο, ταξίδια, κάνοντας συνδέσεις).

Κάθε φορά που αυτό το αρνητικό μοτίβο σκέψης σας γεμίζει με απαισιοδοξία για τη ζωή σας, διαβάστε τις λίστες ευγνωμοσύνης σας. Χρησιμοποιώντας αυτά τα στοιχεία, αμφισβητείτε την αντίληψη ότι μόνο κακά πράγματα σας συμβαίνουν, με συγκεκριμένες αποδείξεις κάθε φορά που κάτι όμορφο συνέβη!

«Είμαι βάρος για τα αγαπημένα μου πρόσωπα»

«Κανείς δεν με αγαπά πραγματικά»

Νιώθετε ότι όλοι όσοι γνωρίζετε δε σας συμπαθούν και απλά σας ανέχονται. Δεν έχετε τίποτα να τους προσφέρετε. Στην πραγματικότητα, νιώθετε πιθανότατα ότι είστε επαχθής και ενοχλητικός για αυτούς. Μιλούν μαζί σας επειδή σας λυπούνται, όχι γιατί πραγματικά σας συμπαθούν ή σας αγαπούν. Αυτό το αρνητικό μοτίβο σκέψης μπορεί να επεκταθεί από τους συναδέλφους και τους γνωστούς ως τους φίλους και την οικογένεια. Σας πείθει ότι είστε ανάξιοι αγάπης και ότι οι άλλοι θα ήταν καλύτερα χωρίς εσάς.

Πώς να το αλλάξετε

Αμφισβητείστε αυτές τις σκέψεις γράφοντας τρεις λίστες. Μια λίστα με τις φορές που οι άνθρωποι ήταν ευγνώμονες προς εσάς, μια λίστα με ό, τι έχουν κάνει οι άλλοι για εσάς και μία με τα συγχαρητήρια ή τις καλές κριτικές που έχετε λάβει. Μπορεί να χρειαστεί προσπάθεια, καθώς το μυαλό σας θα αντισταθεί στην ιδέα ότι οποιοδήποτε από τα παραπάνω συμβαίνει πραγματικά.

Κάθε φορά που αυτό το αρνητικό μοτίβο σκέψης θα ξεπηδάει, προκαλέστε το κοιτάζοντας αυτόν τον κατάλογο και υπενθυμίζοντάς σας ότι συμβάλλετε θετικά στις ζωές όσων βρίσκονται γύρω σας. Το γεγονός ότι ενδιαφέρονται για εσάς μεταφράζεται σε ευγνωμοσύνη και θετικά συναισθήματα προς εσάς.

Αυτός ο αρνητικός τρόπος σκέψης σας εμποδίζει να λάβετε πλήρως την αγάπη και την ευγνωμοσύνη που σας προσφέρουν οι άλλοι. Αντιμετωπίζοντας αυτό το αρνητικό μοτίβο σκέψης με απόδειξη της εκτίμησης και της αγάπης που έχουν οι άλλοι για εσάς, δείχνετε τον εαυτό σας την αλήθεια: ότι είστε άξιοι αγάπης κι εκτίμησης.

«Ο κόσμος θέλει να με βλάψει»

«Δεν είμαι ασφαλής στον κόσμο εκεί έξω»

Είμαστε βιολογικά προγραμματισμένοι να δίνουμε ιδιαίτερη προσοχή στα αρνητικά μέρη της ζωής μας, αφού η επιβίωσή μας εξαρτάται από τη συναισθηματική και σωματική μας ευεξία. Εντούτοις, ένα μυαλό που ζει μέσα στο φόβο, εντοπίζει απειλές γρήγορα και παντού, χωρίς να διαφοροποιεί τις πραγματικές από τις φανταστικές απειλές. Αυτό γενικά οδηγεί σε αισθήματα θυματοποίησης και σε επιθυμία να απομονωθούμε από τον ανασφαλή κόσμο για να αποφύγουμε τους κινδύνους που αυτός εγκυμονεί.

Πώς να το αλλάξετε

Εάν αντιμετωπίζετε τακτικά ένα γενικευμένο φόβο για τα πάντα, το ουσιαστικό βήμα είναι ο έλεγχος της αναπνοής σας. Μόλις το σώμα σας είναι υπό τον έλεγχό σας, είναι ευκολότερο να επαναδιαπραγματευτείτε ένα θετικό τρόπο σκέψης με το μυαλό σας. Το πρώτο βήμα είναι να εντοπίσουμε την πηγή του φόβου μας: «τι με κάνει να αισθάνομαι μη ασφαλής;» Πρέπει να αποδείξουμε στο μυαλό μας ότι η αντιληπτή απειλή είναι φανταστική και να εξουδετερώσουμε την αρνητική σκέψη όσο πιο αντικειμενικά μπορούμε για να αποκαλύψουμε την αλήθεια: αυτό που μας συμβαίνει δεν είναι τίποτα περισσότερο από ό, τι μπορούμε να χειριστούμε. Κατόπιν, γράψτε μια λίστα αναφέροντας κάθε φορά που έχετε αντιμετωπίσει προηγουμένως αυτήν την απειλή ή κάτι παρόμοιο. Αυτό θα βοηθήσει το μυαλό σας να εξορθολογίσει την αντίδρασή του στην αντιληπτή απειλή.

«Δεν αξίζω τίποτα καλό»

«Είμαι κακός»

Αυτός είναι ένας άλλος σκληρός τρόπος σκέψης για τον εαυτό. Όποτε συμβαίνει κάτι καλό σε εσάς, το αρνητικό μοτίβο σκέψης εμφανίζεται ξανά. Σας πείθει ότι τα καλά πράγματα που έρχονται στον δρόμο σας είναι περισσότερα από όσα αξίζετε και ότι αν ο κόσμος σας γνώριζε πραγματικά, δεν θα σας έδινε τίποτα. Μοτίβα όπως αυτό είναι οι πυλώνες του κύκλου της αρνητικής σκέψης. Σας στερεί το δικαίωμα να αποκτήσετε την αξία, τη δύναμη και την αγάπη που χρειάζεστε. Όλα τα καλά που έρχονται στον δρόμο σας θεωρείτε ότι βασίζονται στην τύχη.

Πώς να το αλλάξετε

Κάθε φορά που αυτό το αρνητικό μοτίβο σκέψης παρουσιάζεται, γράψτε για ποιο λόγο πιστεύετε ότι δεν σας αξίζει κάτι καλό. Στη συνέχεια, πιέστε τον εαυτό σας να γράψει τουλάχιστον τρεις λόγους για τους οποίους αξίζετε να σας συμβεί κάτι καλό. Αυτό μπορεί να σας φανεί αλαζονικό στην αρχή. Ωστόσο, εάν μπορείτε να γράψετε τουλάχιστον τρία και στη συνέχεια να τα διαβάσετε δυνατά στον εαυτό σας μέχρι να νιώσετε καλύτερα, η διαδικασία θα γίνεται πιο άνετα τις επόμενες φορές. Θα καταφέρετε να πιστέψετε στον εαυτό σας όταν αναγνωρίσετε για ποιους λόγους σας αξίζει να σας συμβούν καλά πράγματα.